Tips & Tricks

Tips, trucjes en technieken voor elke naaister

We geven je 25 naaitips en -technieken die zowel beginnende als ervaren naaisters kunnen uitproberen.
Door Het DLS-team 2020-10-01

Een van onze favoriete hobby's bij The Dutch Label Shop is het samenstellen van een verzameling naaitips, -trucjes en -technieken voor ervaren en minder ervaren naaisters (dat doen we als we zelf niet aan het naaien zijn of met naald- en handwerk bezig zijn). Zowel voor beginnende als ervaren naaisters kan naaien soms een hele uitdaging zijn. Lees dus zeker onze beste tips om alles uit deze uitdagende maar lonende hobby te halen.

Naaitip 1: Word lid van een online naaicommunity!

Instagram is een uitstekende tool om andere naai- en handwerkcommunity's te vinden. Laat je inspireren en misschien krijg je er wel enkele vrienden bij. Vind gelijkgestemde zielen door bijvoorbeeld hashtags van je favoriete patronen en technieken te checken of volg enkele minder bekende designers. Schrijf gerust een opmerking bij een post of stuur een berichtje als je vragen hebt over de creaties. Misschien wil je gewoon wel even zeggen hoe leuk je ze vindt! De leden van een community hebben vaak ontzettend veel passie voor wat ze doen en zullen erg blij zijn als jij dat ook bent!

Naaitip 2: Begin met een schone lei.

Maak je naaimachine schoon en verwijder het stof voordat je aan een nieuw project begint. Gebruik een klein borsteltje om het stof op je machine, onder de rolzoomvoet (misschien heb je een kleine schroevendraaier nodig) en ter hoogte van de bobijn af te vegen. Gebruik een pincet om opgestapelde losse draden en stukjes stof te verwijderen. Indien nodig kun je je machine opnieuw inoliën volgens de instructies van de fabrikant (van de meeste naaimachines vind je online een pdf-versie). Bij de meeste machines zitten kleine borsteltjes maar je kunt ook een zuiver make-upborsteltje of zelfs een pijpenrager gebruiken. Door je machine te onderhouden, zul je zien dat ze een stuk beter werkt. Houd dus altijd een borsteltje bij de hand als je gaat naaien, vooral als je stoffen met natuurlijke vezels zoals linnen en katoen gebruikt. Je zult verbaasd zijn van de hoeveelheid stof die slechts na een paar uur naaien achterblijft!

Naaitip 3: Ga online op zoek naar stoffen.

Online stoffenwinkels zijn een uitstekende keuze voor iedereen die niet dicht bij een stoffenwinkel woont of gewoon meer keuze wilt. Het lijkt misschien gek maar bestel zeker eerst een staaltje van stoffen die je nog niet gebruikt hebt. Veel online winkels leveren snel zodat je meteen aan de slag kunt!

Naaitip 4: Was alles op voorhand.

Vergeet niet om al je stoffen en versieringen voor het naaien te wassen. Er zijn drie belangrijke redenen voor deze eenvoudige maar vaak 'vergeten' stap die je heel wat spijt bespaart! Eerst en vooral zullen stoffen en versieringen op de een of andere manier krimpen. Vermijd krimpen en schering nadat je je handgemaakte kledingstuk voor het eerst gewassen hebt door je stoffen en versieringen op voorhand te wassen. Ten tweede geven heel wat stoffen kleur af tijdens de eerste wasbeurt. Hier moet je zeker rekening mee houden als je verschillende stoffen en contrasterende kleuren in een project gebruikt. Als je alle stoffen aan elkaar naait en wast, wil je echt niet dat een kleur afgeeft op de andere en je meesterwerkje bezoedelt. En als die twee redenen je nog niet overtuigd hebben, mag je niet vergeten dat stoffen vaak behandeld zijn met verschillende chemicaliën die tijdens het produceren en bewaren gebruikt worden. Door de stoffen te wassen, verwijder je dat laagje en is het kledingstuk veel beter voor je huid!

Naaitip 5: Ontdek Indisch design met pdf-patronen.

Pdf-patronen zijn een bijzonder eenvoudige manier om je patronencollectie met de hulp van je computer uit te breiden. De ware opmars van Indische designpatronen betekent dat er voortdurend trendy en schitterende basispatronen worden gelanceerd. De patronen belanden gewoon in je inbox in pdf-formaat zodat je ze thuis eenvoudig kunt afdrukken en samenleggen. Duurt het je toch nog wat te lang? Sommige online winkels bieden grote patronen aan waarbij je geen stukken aan elkaar moet plakken. Bovendien geeft het je ook nog eens een goed gevoel als je kleine zelfstandige bedrijfjes steunt!

Naaitip 6: Gebruik garen met hoge kwaliteit.

Heb je problemen met het opspannen, draden die breken of rond de naald draaien als je aan het naaien bent? Probeer altijd eerst een nieuwe naald en de kans is groot dat je het probleem oplost. Hoewel goedkoop garen er op het eerste zicht hetzelfde uitziet, is het vaak van lagere kwaliteit. De vezels zijn korter en minder soepel waardoor ze sneller vast kunnen blijven zitten. De draad is minder sterk en kan sneller gaan breken. Als je er toch in slaagt om je project ermee te naaien, is er haast niets erger dan het dragen van je nieuwe handgemaakte kledingstukken met een naad (of erger nog, een rits!) die loskomt omdat de draad plots breekt. Hetzelfde geldt voor oud garen dat je nog ergens hebt liggen. Zoals alles verliest garen na verloop van tijd aan kwaliteit en wordt het minder sterk. Heel lief dat oma ons nog wat garen gegeven heeft maar we pikken de draad zelf wel op!

Naaitip 7: Ken je naalden.

De getallen op de naalden voor je naaimachine komen overeen met Europese (70/80/90 enz.) en Amerikaanse (10/12/14 enz.) maten. Hoe hoger het getal, hoe dikker de naald. Gebruik voor lichte stoffen een dunne naald zoals 70/10 en voor middengewicht stoffen zoals jersey, dun katoen en linnen een naald van ongeveer 80/12. Een dikkere naald, zoals 90/14 of 100/16 kun je gebruiken voor denim, canvas en licht leer. Nadat je de maat gekozen hebt, kijk je ook best na of de punt van de naald geschikt is voor je materiaal. De meest voorkomende naalden zijn universele naalden, geschikt voor de meeste geweven stoffen, en ballpoint-naalden die je het best kunt gebruiken voor gebreide stoffen.

Naatip 8: Maak het jezelf niet te moeilijk.

Bepaal eerst hoe je je voelt en hoeveel energie je hebt voordat je aan een project begint. Naaien wanneer je moe, gestresseerd of afgeleid bent, is een garantie op mislukking en zal je ongetwijfeld een vervelend gevoel bezorgen omdat niet alles volgens plan verloopt. Er zullen ALTIJD dingen misgaan als je gaat naaien. Denk je dat je niet helemaal klaar bent om mogelijke problemen te zien? Leg je project dan even aan de kant en begin eraan wanneer je helemaal klaar bent om de uitdaging aan te gaan.

Naatip 9: Volg de draadrichting.

Het is belangrijk dat je de draadrichting volgt om een perfect eindresultaat te creëren. Of het nu gaat om een schuine of rechte draadrichting, neem steeds de tijd om de draadrichting van je patronen af te meten tegen de zelfkant van de stof zodat je zeker bent dat het goed zit. Zelfs als je slechts enkele mm ernaast zit, kan het een verschil betekenen voor de manier waarop je afgewerkte kledingstuk valt. Bovendien kan je na de eerste wasbeurt al snel met gedraaide naden zitten. Zoals het gezegde luidt: meten is weten!

Naaitip 10: Wees creatief!

Papierklemmen zijn een eenvoudige manier om zware en niet-geweven stoffen zoals leer, vinyl en canvas vast te maken tijdens het naaien. Ze zijn perfect voor stoffen die te dik zijn voor spelden of beschadigd worden door de gaatjes van spelden.

Naaitip 11: Met de hand rijgen.

Iedereen vindt het vreselijk maar met de hand rijgen heeft alleen maar voordelen. Gebruik een snelle rijgsteek met een enkele (geknoopt aan een kant) draad om coupenaden, ritsen, inzetmouwen en ongeveer al de rest te bevestigen. Het hoeft niet perfect te zijn. Je kunt gerust het oude, felgekleurde garen onderaan je naaikistje gebruiken. Snel met de hand rijgen lijkt misschien onnodig maar het is zoveel sneller dat het uithalen van een genaaide zoom of een ongelijke rits die toch niet het gewenste resultaat gaf en gevoelige stoffen kan beschadigen. Je hebt er alleen maar spijt van als je het niet doet.

Naaitip 12: Maak inkepingen in je patronen.

Een tip voor het knippen van je volgende project: vergeet de inkepingen niet wanneer je je patroon gaat uitknippen! Dat lijkt misschien een overbodige, zelfs onnodige, extra stap wanneer je gaat knippen maar niets is minder waar! Gewoon doen, het is zoveel eenvoudiger dan de inkepingen terug proberen te bevestigen op een halfgenaaid kledingstuk!

Naaitip 13: Een beetje druk mag gerust.

Persen tijdens het naaien zorgt ervoor dat je kledingstuk een hoogwaardige afwerking krijgt waardoor het net uit de winkel lijkt te komen. Het helpt zelfs om de steken die je juist gezet hebt vast te zetten. Pers eerst de naad in exact dezelfde richting als de naairichting. Hierdoor maak je de naden plat en vallen ze samen met de stof. Open vervolgens de naadtoeslag en druk plat, eerst de verkeerde kant en vervolgens de juiste kant om de zoom plat te maken en plooitjes uit te vlakken. Neem tot slot je patrooninstructies er opnieuw bij voor de volgende stap of werk de naad volgens je eigen wensen af.

Naaitip 14: Vermijd dikke naden voor een professionele afwerking.

Heb je naden die samenkomen of gemaakt zijn van een zware stof zoals denim of canvas? Je kunt ze eenvoudig en snel goed laten vallen door elke eindhoek van je naadtoeslag diagonaal in te korten. Hierdoor kun je de overtollige stof verwijderen. Doe dit wel voordat je je onafgewerkte rand (overlocken, zigzagsteken) afwerkt.

Naaitp 15: Perfect recht doorstikken?

Je kunt voorzichtig een stukje plakband op de stof aanbrengen als richtlijn. Plaats je naald net naast de zijkant van de plakband. Stik langzaam en verwijder de plakband voorzichtig nadat je klaar bent. Meer is het niet! Je kunt ook eenvoudig verwijderbare richtlijnen maken door met plakband op het bed van je naaimachine te werken. Meet de afstand van de punt van je naald en bevestig wat plakband op het bed van je machine. Maak de plakband even breed als de randen waarmee je moet uitlijnen. Dit werkt goed als je pas begint te naaien en ook voor naden die niet dezelfde breedte hebben als de richtlijnen op je machine.

Naaitip 16: Oefen het naaien met de hand.

Heb je het moeilijk om elke steek gelijkmatig met de hand te naaien? Trek dan twee streepjes op de duim die je gebruikt om de stof op zijn plaats te houden. Zorg dat de afstand tussen de streepjes overeenkomt met de afstand die je tussen elke steek wilt. Het enige wat je dan nog moet doen, is het onderste streepje uitlijnen met de steek die je net gezet hebt. Het bovenste streepje laat je zien hoe je de volgende steek moet zetten!

Naaitip 17: Houd je figuurnaden recht.

Een perfecte figuurnaad maak je door zo recht mogelijk te naaien om golven te voorkomen. Ben je er niet helemaal zeker van dat je een loodrechte lijn kunt naaien? Trek dan een lijn tot aan de andere kant van de stof met een kleermakerskrijtje en een liniaal. Trek de lijn tot op enkele steken voor het punt waar je figuurnaad moet stoppen. Voer de laatste steken voor het einde van je lijn langzaam uit om er zeker van te zijn dat de naald net voor de opgevouwen rand stopt. Til vervolgens de voet een klein beetje op als de naald naar beneden is gericht. Zo kun je de stof een klein beetje draaien. Werk je laatste steken met een kleinere hoek af zodat ze langzaam verdwijnen richting het punt waar je figuurnaad moet eindigen. Laat een lang stuk achter bij het afsnijden zodat je een knoop kunt leggen. Je wilt hier immers geen overtollige stof, dus geen stiksteken.

Naaitip 18: Richtingsnaaien.

Heb je het moeilijk om de stof in de juiste vorm te houden of wordt één kant langer tijdens het naaien? Richtingsnaaien is mogelijk een oplossing. Dat betekent dat je je stukken bewust aan elkaar gaat naaien langs de weefrichting van de stof om te voorkomen dat de stof uitrekt. Het belangrijkste bij deze techniek is dat je altijd van het breedste punt van het kledingstuk naar het smalste naait, en van het hoogste punt van de halslijn naar het laagste. Zorg er ook voor dat je elke kant van het kledingstuk op exact dezelfde manier naait. Dat duurt misschien wat langer maar het helpt echt.

Naaitip 19: Heb je al een naaivoet van teflon?

Een drukvoet is een must voor alle stoffen die moeilijk te naaien zijn en aan een gewone naaivoet kunnen blijven hangen. Het helpt om gladde stoffen zoals zijdeachtig satijn en glanzend lycra, maar ook leer, vinyl en gecoate stoffen eenvoudig door de naaimachine te laten glijden. Hierdoor heb je minder overgeslagen steken en gebroken draden. Je kunt zelfs met moeilijk te naaien stoffen een goed resultaat behalen.

Naaitip 20: Voeg je eigen creatieve toets toe.

Je eigen pet of T-shirt met borduurwerk maken, is het niet zo moeilijk als het lijkt! Gebruik een bedrukbaar en in water oplosbaar borduurvlies om een design van je computer af te drukken en op een effen pet of kledingstuk vast te maken. Vervolgens kun je hierover borduren. Begin klein als je nog nooit geborduurd hebt. Zoek een online instructiefilmpje om te oefenen. Je zult merken dat je snel je eigen persoonlijke kledingstukken kunt maken. Bovendien zijn ze ook nog eens leuk als persoonlijk geschenk!

Naaitip 21: Bevestig knopen op de juiste manier

Een knoop aan een kledingstuk naaien lijkt misschien zo moeilijk niet. Toch moet je dit juist doen om te vermijden dat de knoop meteen loskomt. Als je een knoop met de hand aannaait, dient er wat ruimte te zijn tussen de knoop en de stof voor het knoopsgat zodat de stof niet tegen de knoop schuurt. De beste manier om die 'speling' onder de knoop te maken, hangt af van de dikte van de stof waaraan je de knoop bevestigt. Je kunt een aantal naalden of een tandenstoker (voor dikkere stoffen) gebruiken om een opening tussen de stof en de knoop te maken. Stik je knoop zoals gewoonlijk maar zorg ervoor dat je de draad niet te strak trekt. Wanneer je bijna klaar bent, verwijder je de naalden of de tandenstoker en draai je het garen rond de stiksels tussen de knoop en de stof voordat je je steek afwerkt.

Naatip 22: Werk steeds je naden af.

Zorg dat de binnenkant van je kledingstuk er goed uitziet door de juiste zoomafwerking te gebruiken. Je hebt hier zelfs geen lockmachine voor nodig. Er zijn heel wat eenvoudige mogelijkheden om je rechte zomen af te werken. Doe dat om te voorkomen dat de stof gaat rafelen en om de levensduur van je kledingstuk ge verlengen. Een eenvoudig afgewerkte rand is gemakkelijk te maken als je geen lockmachine hebt en geschikt voor de meeste lichte tot middengewicht stoffen. Het is misschien wel niet de beste keuze voor te volumineuze stoffen omdat je de onafgewerkte rand moet omdraaien en een andere lijn aan elke kant van je naadtoeslag moet naaien. Andere mogelijkheden die misschien wat overweldigend klinken maar bijzonder eenvoudig zijn als je ze onder de knie hebt, zijn Franse naden, platte naden en gebonden naden. De laatste twee zijn perfect voor middengewicht tot zware stoffen. Alle drie zorgen ze voor een professioneel resultaat dat je eenvoudig met je naaimachine kunt bereiken.

Naaitip 23: Het zit in de details.

Kleine, verstevigende steekjes zijn een functionele afwerking die je handgemaakte items er professioneel laten uitzien. Je kunt ze thuis eenvoudig zelf verwezenlijken met een naaimachine met zigzagsteek of met de hand met een zweepsteek. Als je met een machine aan de slag gaat, stel je deze in op een zeer kleine, strakke zigzagsteek en naai je een korte rij (ongeveer 0,95 - 1,25 cm). Stel de machine vervolgens terug in op de rechte steek en naai enkele keren over de zigzagrij. Gebruik deze kleine, verstevigende steekjes op hoge drukpunten zoals de openingen van zakken en riemlussen.

Naaitip 24: Zorg voor een persoonlijke toets.

Aarzel niet om je eigen persoonlijke toets aan je naaiprojecten toe te geven. Dat kan door een patroon niet tot in de puntjes te volgen om het meer naar je eigen smaak te maken. Voeg geborduurde details toe om je designs wat extra pit te geven of werk je project af met eigen naailabels. Van naaibenodigdheden tot labels en steken, je kunt je afgewerkte product echt uniek maken, of je het nu maakt op basis van een design, een instructiefilmpje of een origineel ontwerp.

Naaitip 25: Amuseer je!

Dit klinkt misschien wat afgezaagd maar het is belangrijk dat je plezier beleeft aan je project. Of je nu wat muziek opzet, naar een podcast luistert of gewoon in een rustige omgeving werkt, het is belangrijk dat je even je dagelijkse stress vergeet en je creativiteit de vrije loop laat.